Geleuter over het weer
‘Zomer begint warm en eindigt nat’
De zomer van 2011 begint, in navolging van het warme droge voorjaar, met bovengemiddelde temperaturen. In de loop van juli en in augustus wordt het weer grimmiger en gaat er meer neerslag vallen, zo voorspellen meteorologen van Weeronline.nl.
De zomer gaat volgens de weerdienst bovendien vroeg van start. Net als in de zomermaanden juni, juli en augustus, lijkt de temperatuur in de laatste lentemaand mei boven het zomerse gemiddelde van ruim 21 graden in De Bilt uit te gaan komen.
“Maar in de tweede helft van de zomer betalen we de prijs”, zegt Rolf Schuttenhelm van Weeronline.nl woensdag. De klimaatanalist voorspelt dat wanneer de temperatuur van de Noordzee medio juli stijgt, ook de hoeveelheid regen zal toenemen.
Vanaf dat moment zijn flinke stortbuien mogelijk en zakt de temperatuur wellicht iets, al blijft de warmte bovengemiddeld.
De hoeveelheden neerslag in juli en augustus lijken overigens niet voldoende te zijn om de droogte die deze lente is ontstaan te compenseren.
Weeronline.nl: “Door de hoge temperaturen vindt er ook meer verdamping plaats. En dan kan het neerslagtekort maanden in stand blijven.” De meteorologen sluiten echter niet uit dat de regen in augustus lokaal tot wateroverlast leidt.
Schuttenhelm zegt vrij zeker te zijn van de juistheid van de voorspellingen. “Net als bij de vooruitzichten op de lente dit jaar, zijn ook nu de meeste modellen met elkaar in overeenstemming.”
Volgens Schuttenhelm past het beeld van de aanstaande zomer in de tendens van de afgelopen jaren dat een warme droge lente leidt tot een vroeg begin van een relatief warme zomer.
Ook de tweedeling in het seizoen, een warme droge start en een omslag in juli, past in de trend van voorgaande jaren.
Januari vrij zacht en zonnig
Januari was een vrij zachte wintermaand met een gemiddelde temperatuur van ongeveer 3,5 graden, tegen een langjarig gemiddelde (het gemiddelde in januari in de afgelopen jaren) van 2,8 graden.
In december was het een stuk kouder. Dat blijkt uit maandag gepubliceerde gegevens van het KNMI.
De eerste dagen van 2011 lag de temperatuur iets onder normaal. Onder invloed van een hogedrukgebied was het overwegend droog.
Vanaf 6 januari volgde een lang tijdvak met wisselvallig weer. Met enkele korte onderbrekingen lag de temperatuur hierbij ruim boven het langjarig gemiddelde.
Dubbele zonsopkomst te zien op 4 januari
Komende dinsdag, 4 januari, is vanuit Nederland een gedeeltelijke zonsverduistering te zien. Deze eclips vindt plaats rond zonsopkomst, wat tot gevolg heeft dat er, onder ideale omstandigheden, een zeldzame ‘dubbele zonsopkomst’ waarneembaar is.
Omstreeks 8.50 uur verheft zich eerst de linker punt van de half verduisterde zonneschijf boven de horizon, dan de rechter punt.
Wie vrij uitzicht heeft over de zuidoostelijke horizon, ziet heel eventjes twee afzonderlijke driehoekjes zonlicht flonkeren. De laatste keer dat we in onze streken zo’n ‘dubbele zonsopkomst’ meemaakten, was op 31 mei 2003.
Die ochtend verzamelden zich duizenden mensen langs het westelijk deel van het IJsselmeer om van daaraf vrij uitzicht te hebben over de oostelijke horizon.
Noordzeestrand
Op 20 juli 1982 verzamelden zich vele duizenden toeschouwers op het Noordzeestrand om te kijken naar een zeer fraaie ‘dubbele zonsondergang’ boven de westelijke horizon.
Pas op 12 juni 2029 is in een deel van Nederland en Belgie weer een gedeeltelijke zonsverduistering tijdens zonsopkomst te zien. Voor de volgende ‘dubbele zonsondergang’ moeten we wachten tot 27 februari 2082.
Met de fiets door de sneeuw
De laatste week hebben we het geweten in Nederland: er hoeft maar een paar centimeter sneeuw te vallen en de gehele transportsector gaat op zijn gat. Het maakt niet uit of je nu met de trein, auto of het vliegtuig reist, je zult het merken dat er sneeuw ligt. Is op de fiets stappen dan misschien een optie? Fietsen in de sneeuw is misschien niet geheel zonder gevaren, maar dat is autorijden ook niet. Een beetje een bikkel moet je dus wel zijn. Daarnaast heb je op de fiets geen last van files, bevroren wissels en ijs op de landingsbaan. Wanneer je een auto met winterbanden uitrust, maakt dit echter al een wereld van verschil. Bij het Amerikaanse Dutch Bike co in Seattle vroegen ze zich af of iets dergelijks ook niet met de fiets kon. Het resultaat is verbluffend goedkoop, simpel maar naar eigen zeggen vooral ook effectief. Door om de band en de velg tie-wraps te binden creëer je extra profiel op de wielen van je fiets. Volgens de bedenker merk je tijdens het fietsen verder niets van de tie-wraps, behalve natuurlijk dat je in de sneeuw en op het ijs veel meer grip hebt. Doordat de tie-wraps van hard plastic zijn gemaakt, ‘bijten’ ze zich gemakkelijk vast in sneeuw- en ijslagen. Het aanbrengen van de tie-wraps is simpel. Je hebt enkel een nijptang en een setje tie-wraps nodig.
Nederland krijgt opnieuw witte kerst
Het is officieel. Nederland krijgt opnieuw een witte kerst. Dat maakte het KNMI woensdag bekend. Het is de tweede witte kerst achtereen. Die van 2009 was de eerste sinds bijna dertig jaar.
Het KNMI hanteert als norm voor een witte kerst dat op beide kerstdagen sprake is van een gesloten sneeuwdek in De Bilt. Op dit moment ligt er al veel sneeuw in het land en daar komt de komende 48 uur nog een portie bij.
Op de kerstdagen zelf kan hier en daar nog een enkele sneeuwbui vallen.
Het blijft voorlopig winteren, liet Harry Geurts van het KNMI weten. ”Overdag vriest het licht, ‘s nachts matig en lokaal streng.
”Al met al zorgt het allemaal voor een winters landschap of zoals het bij ons is omschreven: fotografeerweer”, aldus Geurts.
Twee jaar achter elkaar een witte kerst is bijzonder. De laatste witte kerst van voor 2009 was die van 1981. Toen had het in de dagen voor 25 en 26 december gesneeuwd. De laatste keer dat het juist met kerst flink sneeuwde en dat de sneeuw bleef liggen was in 1964.
”De zwaarste vracht kregen toen de zuidelijke provincies, waar tijdens de beide kerstdagen zo’n 10 tot 15 centimeter sneeuw viel”, aldus het KNMI op zijn website.
In vroeger eeuwen kwam het voor dat er soms vier jaar achtereen sprake was van een witte kerst, maar ook destijds liet de volgende wel eens meer dan twintig jaar op zich wachten.
Donderdag maandsom aan regen gevallen
Op sommige plekken in Nederland is donderdag net zo veel regen gevallen als normaal in de hele maand augustus. Dat heeft het KNMI in De Bilt berekend.
Volgens het weerbureau registreerde het weerstation Katwijk aan den Rijn donderdagochtend 64 millimeter en in Hoofddorp 62 millimeter. Normaal valt in de maand augustus ongeveer 60 millimeter.
”Die maandsom is na de vele regen van de afgelopen weken al ruimschoots overtroffen”, concludeert het KNMI. Gemiddeld viel er deze maand over het hele land 95 millimeter hemelwater, met lokale pieken van 150 tot 200 millimeter.
Het KNMI verwacht donderdagavond en de daarop volgende nacht meer neerslag. Vanaf midden volgende week wordt het rustiger en droger zomerweer.
Maart toch nog vrij zacht
Hoewel het begin van maart nog behoorlijk koud was, is de maand over het geheel genomen toch nog vrij zacht uitgevallen. In De Bilt was het gemiddeld 6,4 graden, terwijl 5,8 normaal is in maart. Dat meldt het KNMI woensdag.
Ook was het met zo’n honderdvijftig zonuren zonniger dan normaal (115 uur). De regenval viel met vijftig millimeter ook mee; 65 millimeter is gebruikelijk.
De eerste tien dagen van maart was nog echt sprake van winter. ‘s Nachts vroor het toen nog licht tot matig en op 7 maart werd in het Groningse Nieuw Beerta zelfs min 8,7 geregistreerd.
Ook sneeuwde het nog af en toe. In De Bilt werden tien vorstdagen geteld, een meer dan gemiddeld.
De tweede helft van de maand brak de lente voorzichtig door, maar was het weer nog zeer wisselvallig. Op 24 maart werd in het zuidoosten voor het eerst dit jaar meer dan 20 graden gemeten.
In De Bilt is die temperatuur nog niet gehaald. Het warmst was het op de voormalige vliegbasis Twenthe waar het kwik naar 21,7 graden steeg.
Winter koudste in veertien jaar
Afgelopen winter was met een gemiddelde temperatuur van 1,1 graden de koudste sinds 1996. Ook wat de sneeuw betreft springt de winter van 2010 eruit.
Gemiddeld over het land kwamen 41 sneeuwdagen voor en in het noordoosten lag er zelfs op 55 dagen een sneeuwdek.
Deze situatie had zich de laatste dertig jaar niet meer voorgedaan. Dat meldde het KNMI vrijdag. Een normale winter telt in ons land 13 sneeuwdekdagen.
De koudste maand was januari met een gemiddelde temperatuur van -0,5 graden in De Bilt. Daar werden in drie maanden tijd bovendien 55 vorstdagen genoteerd, tegen 38 vorstdagen in een normale winter.
Op twintig dagen bleef het de hele dag vriezen. Gemiddeld telt een normale winter zo’n acht ijsdagen. In Deelen werd de laagste temperatuur gemeten: -18,4 graden op 19 december.
Door de opwarming van de aarde is de kans op een koude winter als die van afgelopen maanden afgenomen naar ongeveer eens in de vijftien jaar.
In de vorige eeuw was dat nog eens in de zes jaar. Volgens het KNMI blijven in de toekomst koude winters mogelijk, maar de kans daarop wordt alleen maar kleiner.
Afgelopen decennium warmste ooit
Het afgelopen decennium was het warmste sinds de temperatuurmetingen in 1880 zijn begonnen. Dat heeft de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA donderdag bekendgemaakt.
2009 was het op een na warmste jaar. Het was slechts een fractie kouder dan het allerwarmste jaar: 2005.
De NASA constateerde dat de temperatuur op aarde de afgelopen dertig jaar elke tien jaar met gemiddeld 0,2 graden Celsius steeg. Gemiddeld is de wereldbol 0,8 graden opgewarmd sinds de allereerste metingen.
De NASA heeft zijn conclusies onder meer gebaseerd op gegevens van duizenden weerstations wereldwijd en satellietmetingen van temperaturen van het oppervlaktewater van oceanen.
Britten verbranden boeken voor warmte
De Britten hebben de koudste nacht in jaren achter de rug. Op veel plaatsen zakte het kwik ver onder de min tien en in de Schotse hooglanden zelfs onder de min twintig.
In Wales zijn bejaarden gesignaleerd die wel heel ver gaan om warm the blijven: ze verbranden boeken in hun haard om nog het een beetje warm te krijgen, schrijft de Britse krant The Guardian. De gepensioneerden kopen voor een schijntje een stapel boeken bij een kringloopwinkel. Dat is veel goedkoper dan het verbranden van bijvoorbeeld steen of houtskool. Ter vergelijking een boek van 500 gram kost maar vijf pence, terwijl twintig kilogram kool al snel vijf pond kost.
Encyclopedieën branden lang (zeker als ze een harde kaft hebben), bij telefoonboeken wordt aangeraden eerste de kaft te verwijderen, omdat daar plastic in zit.
Het barre winterweer treft het openbare leven in Groot-Brittannië al dagen hard. Veel scholen blijven dicht, vooral op het platteland, omdat ze door de sneeuw onbereikbaar zijn geworden. Door gebrek aan strooizout zijn binnenwegen onbegaanbaar. Op luchthavens is het een chaos. Veel vluchten zijn uitgevallen en passagiers op de Londense luchthaven Heathrow moeten uren op hun koffers wachten omdat er te weinig personeel is. Ook het Britse treinverkeer kampt met problemen. Overal rijden minder treinen waardoor forenzen grote moeite hebben om op hun werk te komen. Britse weerkundigen zeggen dat het ook de komende week erg koud blijft, maar dat er minder sneeuw zal vallen.
|
|